The Frick Collection New York, 11 januari 2022
The Frick Collection, New York: 600 jaar Europese kunst in een Amerikaanse villa
Schilderkunst van Duccio, Van Eyck, Bellini, Titiaan, Rembrandt, Vermeer, Fragonard, Whistler
Online-lezing door kunsthistoricus Frans Henk Hoekstra
Aanvang 20.00 uur, aanmelden via de website
Rond 1900 kocht staalmagnaat Henry Clay Frick belangrijke schilderijen die op de internationale kunstmarkt werden aangeboden. In een wandeling door de Europese schilderkunst bekijken en bespreken we hoogtepunten uit deze wereldberoemde collectie. Maar liefst drie werken van Vermeer zijn hier te zien, naast werken van Van Eyck, Rembrandt, El Greco, e.v.a. Hoe kwamen deze werken in het bezit van Frick? Wie was Frick en hoe is de collectie opgebouwd? Het woonhuis aan 5th Avenue in New York is de ideale setting voor deze collectie. Onze rondleiding is geen standaardverhaal met wat hoogtepunten. In het bespreken van deze spectaculaire schilderijen kijken we naar een selectie van schilderijen waarin dieper wordt ingegaan op kleur en lijn. Ga mee op een fascinerende ontdekkingstocht van 600 jaar Europese schilderkunst in New York.
Frans Henk Hoekstra studeerde kunstgeschiedenis aan de Vrije Universiteit. Voorafgaand voltooide hij een eerstegraads lerarenopleiding handvaardigheid en kunstgeschiedenis en de kunstvakopleiding monumentale keramiek. Hij doceerde keramiek en kunstgeschiedenis aan verschillende culturele instellingen en is vanaf 1994 actief voor HOVO Amsterdam en HOVO Nijmegen. Daarnaast werkt hij als rondleider in musea en organiseert hij studiereizen.
Daarnaast werkt hij als rondleider in musea en organiseert hij studiereizen. Voor meer informatie kijk op Frans Henk Hoekstra
Afbeelding: Giovanni Bellini: St. Franciscus in Extasy
Afbeelding Homepage: Frick, de grote zaal
Jacob Jordaens, 17e-eeuwse Antwerpse schilder, 14 december 2021
Jacob Jordaens, de zeventiende-eeuwse Antwerpse meester
Online lezing door Mariëlle Lassche, dinsdag 14 december 2021, 20.00 uur
Jacob Jordaens (1593-1678) wordt samen met Peter Paul Rubens en Anthony Van Dyck gerekend tot de grote drie van de Vlaamse Barok. Hij schilderde vooral grote historiestukken, maar ook genrestukken en portretten en ontwierp wandtapijten. In tegenstelling tot Van Dyck en Rubens is Jordaens nooit hofschilder geweest. Wel kreeg hij in de jaren na 1640, toen zijn beide rivalen waren overleden, steeds meer - vaak vorstelijke - opdrachten uit het buitenland. Zo leverde hij schilderijen voor de Oranjezaal van Huis ten Bosch.
Jordaens bleef zijn hele leven in Antwerpen wonen en werken. Hij was een welvarend man, tot op hoge leeftijd productief. Zijn meest bekende en geliefde werken verbeelden vrolijke gezelschappen zoals ‘de Koning drinkt’ en ‘Zo de ouden zongen, zo piepen de jongen’. Deze werken waren een grote inspiratiebron voor Hollandse meesters zoals Jan Steen, Frans Hals en Judith Leyster.
Bijzonder trots was Jordaens op de ontvangstkamer in zijn eigen woonhuis in Antwerpen, die hij decoreerde met verhalen over de liefde tussen Amor en Psyche. De schilderingen uit deze kamer zijn recentelijk gerestaureerd en nu te zien in een hedendaagse reconstructie in de tentoonstelling Bij Jordaens thuis in het Frans Halsmuseum te Haarlem.
Mariëlle Lassche heeft sinds 2004 haar eigen onderneming 'Kunst en Context', waarin haar cursussen, lezingen en rondleidingen zijn ondergebracht onder het motto: 'Anders kijken, meer zien'. Kunst en Context
Afbeelding: Jacob Jordaens, Zo de ouden zongen, zo piepen de jongen, ca. 1640 – 1645
© The Phoebus Foundation, Antwerpen
SuperDutch! Hedendaagse architectuur uit Nederland, 9 november 2021
SuperDutch! Hedendaagse architectuur uit Nederland
Lezing door kunsthistorica Yvonne Hilgenkamp
Dinsdag 9 november 2021, aanvang 20.00 uur
De lezing zal plaatsvinden in de Scheppingskerk, Van Poelgeestlaan 2, Leiderdorp.
Afhankelijk van overheidsmaatregelen op dat moment: toegang met QR-code of papieren bewijs van vaccinatie en/of herstel van corona. Zie ook informatie onder button 'RIVM-update'.
De hedendaagse architectuur uit Nederland heeft wereldwijd een voortreffelijke reputatie. Architecten als Francine Houben (Mecanoo), Winy Maas (MVRDV), Rem Koolhaas (OMA) en Ben van Berkel (UN Studio) 
hebben zowel in Nederland als ver daarbuiten bijzondere projecten opgeleverd. Tijdens deze lezing maakt u kennis met de hedendaagse architectuur uit Nederland, van zowel de grote namen als de opkomende bureaus; van grootse projecten tot kleine intieme ontwerpen.
Yvonne Hilgenkamp verzorgt colleges en lezingen op het gebied van kunst en architectuur. Zij werkt hierbij vanuit haar eigen bureau ASK history. Vanuit een zeer breed interessegebied vertelt zij met enthousiasme en liefde over de grenzeloze wereld van architectuur- en kunstgeschiedenis.
Afbeeldingen:
SeARCH Hotel Jakarta, Amsterdam, 2018
MVRDV, Tianjin Binhai bibliotheek
Angst in de beeldende kunst, 12 oktober 2021
Angst in de beeldende kunst, lezing door kunsthistorica Odette Breijinck
Dinsdag 12 oktober 2021, aanvang 20.00 uur
De lezing vindt plaats in de Scheppingskerk, Van Poelgeestlaan 2, Leiderdorp.
Entree met QR-code of papieren bewijs van vaccinatie en/of herstel. Zie verder onder button RIVM-update.
In de beeldende kunst is het thema ‘Angst’ niet erg voor de hand liggend, maar is toch in veel schilderijen te herkennen. Het is interessant om te zien hoe vanaf de Oudheid tot heden dit gegeven wordt afgebeeld, hoe het wordt opgevat en of het in de loop der tijd verandert. In de mythologische vertellingen uit de Oudheid werd de personificatie van het begrip Angst (Phobos) vergezeld door zijn tweelingbroer Deimos (Paniek). In de Westerse kunst zien we angst verbeeld van Francis Bacon tot Edvard Munch, van Goya tot Picasso. Bent u bestand tegen de beelden van angst of weet u ze misschien na de lezing zelfs te waarderen?
Vanaf 1988 geeft kunsthistorica Odette Breijinck les aan uiteenlopende groepen belangstellenden, van 8 tot 88 jaar. Zij biedt een gevarieerd programma. Mensen leren kijken naar kunst waardoor ze beter kunnen ‘zien’ is haar grootste passie. ‘Het vertellen van verhalen over de context waarbinnen kunstwerken ontstaan, is spannend, ontroerend en mooi. Zie ook: Le Canard
Kom dichter bij Frida, 14 september 2021
Kom dichter bij Frida, lezing door Birgitte Mommers
14 september 2021 om 19.00 - 20.00 uur en 20.30 - 21.30 uur, Scheppingskerk, Van Poelgeestlaan 2, Leiderdorp
Vanaf september zullen de lezingen weer in de zaal van de Scheppingskerk kunnen plaatsvinden. Het bezoekersaantal is echter nog gelimiteerd tot 70 personen. Daarom organiseren wij twee maal dezelfde lezing van een uur. Zodra de anderhalve meter regel vervalt zullen wij de lezingen weer als vanouds kunnen laten plaatsvinden. Zie ook de melding onder de button 'RIVM-update'.
Frida Kahlo herkent u meteen! In haar vele zelfportretten beeldt zij zichzelf af in de kleurrijke, traditionele kleding van Mexico, en benadrukt ze steevast haar zware wenkbrauwen en gezichtsbeharing.
Toch gaan haar zelfportretten, en ook andere schilderijen, verder dan alleen deze uiterlijke kenmerken. Zo verbeeldt zij regelmatig ook de relatie met Diego Rivera, die tot de bekendste schilders van Mexico hoorde. Met hem deelde zij niet alleen een artistieke passie, maar ook de idealen van de Mexicaanse revolutie. Daarnaast speelt de nationale Mexicaanse identiteit in cultuur en geschiedenis een belangrijke rol in hun werk. In het werk van Frida komt dat onder andere naar voren in symbolen die samenhangen met de Mexicaanse identiteit.
In deze lezing ontdekt u Frida’s leven en opvattingen aan de hand van haar schilderijen. Aan bod komen onder andere haar liefdesleven en haar opvattingen over haar vaderland Mexico.
Vanaf 28 mei is een tentoonstelling van haar werk en van Diego Rivera te zien in het Cobra Museum voor Moderne Kunst in Amstelveen. Deze duurt t/m 3 oktober a.s. Daarna volgt een tentoonstelling over haar in het Drents Museum in Assen.
Birgitte Mommers zal tevens aandacht aan de tentoonstelling besteden.
Birgitte Mommers (1976) is kunsthistorica en docente kunstgeschiedenis. Zij studeerde af aan de Universiteit van Amsterdam in de studierichting Renaissance en Barok, maar houdt zeer van de breedte van haar vak. Daarnaast is zij eigenaresse van
Art & Leisure.
Foto schilderij Frida Kahlo, Zelfportret met apen, 1943
Courtesy of The Jacques and Natasha Gelman Collection of 20th Century Mexican Art and
The Vergel Foundation/INBAL-Secretaría de Cultura. ©
2021 Banco de Mexico Diego Rivera Frida Kahlo Museums Trust,
Mexico DF c/o Pictoright Amsterdam 2021
Anish Kapoor, 8 juni 2021
8 juni 2021 Anish Kapoor, de kracht van het ontdekken
Online-lezing door kunsthistorica Sophie Tutelaers
Anish Kapoor werd in 1954 geboren in Bombay, India, maar woont en werkt sinds de jaren ’70 in Londen. Hij is een van de meest toonaangevende kunstenaars van dit moment.
Zijn werken worden tentoongesteld door internationaal gerenommeerde instituten als Tate Modern London, Grand Palais Parijs en Art Institute Chicago. Kapoor is een kunstenaar die iets te zeggen heeft, ‘een boodschap wil overdragen’ zo zegt hij zelf. Hij wil een nar zijn, iemand die met zijn werken ons prikkelt te ontdekken en te onderzoeken.
In Nederland kan zijn werk al vanaf 1997 bekeken worden in Museum De Pont in Tilburg. In zijn vroege werken spelen intens gekleurde pigmenten een grote rol. In 2017 werd het werk ‘Sky Mirror (for Hendrik)’ speciaal gemaakt voor De Pont (zie foto hierboven). Het is tevens het eerste project in de publieke ruimte in Nederland door Anish Kapoor.
Van ‘Sky Mirror’ zijn vanaf 2006 verschillende versies gemaakt. Het zijn werken van gepolijst roestvrijstaal. Ze bevinden zich voornamelijk in de publieke ruimte en spiegelen en reflecteren door hun gebogen vorm op een bijzondere manier de ruimte en de mensen en hun acties op die plek (zie foto hiernaast van Antonio Cristoforo). Door zich te verplaatsen brengt de kijker de gereflecteerde ruimte in beweging. Zoals in de drukke binnenstad van Chicago waar mensen als mieren langs Kapoors sculptuur snellen.
Zijn objecten nemen ruimtes in, openen en begrenzen deze. De objecten zorgen voor een verschuiving van het gevoel van ruimtebeleving en zintuiglijke waarneming.
Sophie Tutelaers (1977) studeerde Kunstgeschiedenis aan de Rijksuniversiteit Groningen. Deze studie sloot ze af met een
materiaaltechnische studie naar schilderijen, tekeningen en aquarellen van Vincent van Gogh in de collectie van het Kröller-Müller Museum. Na het behalen van haar eerstegraads onderwijsbevoegdheid aan de Radboud Universiteit van Nijmegen geeft Sophie cursussen kunst- en architectuurgeschiedenis, lezingen rond kunsthistorische onderwerpen en begeleidt ze excursies in verschillende musea. Sinds 2013 verzorgt zij lezingen in het Noordbrabants Museum bij grote tentoonstellingen, zoals Hieronymus Bosch.
De Cisterciënzer orde, 11 mei 2021
11 mei 2021, 20.00 uur De Cisterciënzer orde, in eenvoud en armoede de wereld veroverd
Online-lezing door historicus Saskia Poelman
De Cisterciënzer orde werd opgericht in een periode waarin de geestelijke wereld zich volop aan het ontwikkelen was. Zij zetten een tegenbeweging in tegen de macht en rijkdommen van de bestaande kloostercomplexen. Robert de Molesme stichtte Het Nieuwe Klooster, in Molesme, Frankrijk. Al snel echter zou dit Nieuwe Klooster ook te veel rijkdom vergaren door schenkingen van de Bourgondische adel. Tijd voor een radicaal experiment op het grondgebied van zijn familie in Cîteaux. Robert blijft daar niet lang, maar zijn volgelingen zetten de strijd door om in armoede te kunnen leven zoals Christus leefde. Zo ontstaat een nieuwe succesvolle beweging met een netwerk aan abdijen.
In 1115 sticht Bernardus van Fontaines een belangrijke abdij in Clairvaux. De stichter ontleent zelfs zijn naam aan die abdij: Bernard van Clairvaux.
Er komen ook kloosters voor vrouwen en de huizen verspreiden zich over heel Europa. Bij zijn dood in 1153 telde de orde al meer dan 300 abdijen, die meestal waren gevestigd in onherbergzame streken, waar men leefde onder grote ontberingen.
In deze lezing maakt u kennis met de tijd, de historische gebeurtenissen en uiteraard de belangrijkste personen en momenten uit de historie van de Cisterciënzer orde.
Saskia Poelman werkt als docent geschiedenis op een school in het voortgezet onderwijs. Ze geeft met veel plezier en passie les. Verhalen vertellen is wat ze graag wil doen.
Daarnaast heeft Saskia een brede achtergrond in de reiswereld en erfgoedsector, waarbij ze zich heeft verdiept in onderwerpen van de prehistorie tot Koude Oorlog, Middeleeuwen tot Maatschappij van Weldadigheid, van kunstgeschiedenis tot Chinese geschiedenis. SaskiaPoelman.nl
Marrakech, 13 april 2021
13 april 2021, 20.00 - 21.30 uur Marrakech, online-lezing door kunsthistoricus Krzysztof Dobrowolski-Onclin
Marrakech, een stad als een reis in de tijd.
De lezing is exclusief toegankelijk voor leden van de Kunstkring, aanmelden vanaf 3 april 2021, via de groene button.
Maximaal 100 leden kunnen deelnemen.
Zoals de meeste Marokkaanse steden, bestaat Marrakech uit een aantal delen: de oude Medina en de Ville nouvelle. De belangrijkste moskee, Kutubiya, is tot op heden het hoogste gebouw van de stad. Het bijzondere is dat het de tweede versie is van het godshuis. De eerste is binnen enkele jaren na de voltooiing afgebroken. Waarom? Dat krijgt u te horen tijdens de lezing.
In Marrakech staat een immense paleisruïne die de grootsheid van de toenmalige hoofdstad moest benadrukken. Deze was geïnspireerd op het Alhambra in Granada. Marrakech is een Berberstad waar het plein Jemaa el Fna het beste van getuigt. Kortom, Marrakech is een prachtige, bijzondere en veelzijdige stad, van de traditionele soeks tot de kleurrijke Jardin Majorelle.
Krzysztof Dobrowolski-Onclin geeft vanaf 2006 cursussen en lezingen over kunstgeschiedenis zonder zich tot een specialisme of een onderwerp te beperken. Vanaf het begin van de ‘Corona-tijd’ heeft hij zich met zijn Bureau Boeiend toegelegd op het maken van online-lezingen. Reeds eerder gaf hij lezingen voor de Kunstkring.
Belgische Meesters, 9 maart 2021
9 maart 2021
Belgische Meesters, Ensor, Delvaux, Magritte
Online-lezing door kunsthistorica Mariëlle Lassche
Mariëlle Lassche zal in deze lezing een overzicht geven van het leven en werk van de Belgische klassiek moderne kunst, van James Ensor tot René Magritte. Aan bod komen respectievelijk het impressionisme, symbolisme, luminisme, fauvisme, expressionisme en surrealisme. De kunstwerken weerspiegelen de zoektocht naar vernieuwing en vrijheid van expressie in België tussen 1850 en 1950. We zien een wisselwerking tussen internationale invloeden en lokale karakteristieken en tussen een sterke focus op de zichtbare werkelijkheid en een voorkeur voor de fantasie. De lezing sluit aan bij de gelijknamige tentoonstelling in Singermuseum, Laren (te zien vanaf 26 januari tot 25 april 2021).
Kunsthistorica Mariëlle Lassche geeft al vele jaren cursussen, lezingen en rondleidingen over allerlei onderwerpen uit de kunstgeschiedenis.
Culturele Golfoorlog, 9 februari 2021
Culturele Golfoorlog, de rivaliteit tussen Qatar en Abu Dhabi, online·lezing door Michel Didier
Sinds de onafhankelijkheid in 1971 zijn de Golfstaten aan het moderniseren, maar pas sinds een jaar of twintig worden de oliedollars gebruikt om internationaal kapitaal en toerisme aan te trekken met iconische wolkenkrabbers en spectaculaire cultuurgebouwen, waarvoor westerse sterarchitecten worden aangetrokken. Tussen de emirs van Qatar en de Verenigde Arabische Emiraten is zelfs een heuse koude oorlog uitgebroken, die diplomatiek maar vooral cultureel wordt uitgevochten – waarbij prinsessen veelal het heft in handen nemen. De bevolking heeft niet zoveel op met die goddeloze verwestersing.
Michel Didier (1960) is kunsthistoricus en heeft sinds 1987 een 800-tal artikelen en een handvol boeken geschreven over kunst, muziek, film en fotografie. Naast schilderkunst en muziek is zijn voornaamste specialisatie mecenaat en politiek: momenteel werkt hij aan een boek over Art Nouveau en nationalisme.